Modern Uygulamalar ve Power Apps’e Bakış

Power Apps Nedir?

Power Apps, Power Platform ürün ailesindeki iş ihtiyaçlarının karşılanabilmesi için mobil ve web tabanlı uygulama geliştirilebilen platformlardan biridir. Resmi olarak ilk tanıtımı 2015 yılının son çeyreği olup genel kullanıma 1 Kasım 2016 tarihinde başlandı. 2016’dan bu yana ciddi oranda özellik ve gelişme kaydeden Power Apps temel olarak low code mantığıyla çalışılmasına olanak sağlayan üç farklı tipte uygulama geliştirmesine yardımcı olmaktadır. Bunlar; canvas app, portal ve model-driven app olarak sınıflandırılır. Bu uygulamalara yazının devamında daha detaylı olarak değineceğim.

Low Code nedir? Temel olarak neler yapılabilir?

Peki low code ile uygulama geliştirme nedir? Low code ile temel olarak uygulama geliştirme belirli fonksiyonları baz alarak genel itibariyle sürükle bırak işlevleri aracılığıyla iş uygulamaları geliştirmeyi sağlayan yazılım ve uygulama geliştirme yöntemi olarak ele alınabilir. Bu yaklaşımın en önemli faydalarından biri profesyonel düzeyde geliştirici olmadan uygulama geliştirilmesi olarak düşünülebilir. Temel seviyedeki ihtiyaçlar için ağırlıklı olarak sürükle bırak yöntemi ile birçok ihtiyacı karşılarken satırlarca kod yazma gereksinimi de minimize edilmiş olur. Low code seviyesinde komplike ve birden fazla sistemin konuştuğu uygulamalar geliştirilebilir. Yine de bu ölçekteki uygulamaların geliştirebilmesi için geliştiricinin temel seviyede programlama biliyor olması gerekir.

Günümüzde modern uygulamalara duyulan ihtiyaçlar

Sizlerin de bildiği üzere son iki yıl dünyanın ve buna istinaden işletmelerin de ciddi manada değiştiği bir dönem oldu. Pandemi etkisiyle birlikte işletmeler stratejilerini yeniden gözden geçirmek durumunda kaldı. Bu değişimlerden biri uzaktan çalışmaya geçiş olarak düşünülebilir.

İşletmeler özellikle son iki yıl içerisinde uzaktan çalışmaya geçiş ile birlikte maliyetlerden tasarruf etmeye, üretkenliği geliştirmeye ve uzaktan çalışma prensiplerine adapte olmaya çalışıyorlar. Literatürdeki araştırmalara göre uzaktan çalışma tamamen normalleşme senaryolarında dahi geçmişe oranla daha fazla olacağını ön görüyor. Bir diğer değişim ise iş gücü beklentileri olarak ele alınabilir.

Dünyada teknolojik gelişmeler hızla ilerlemeye devam ederken yeni nesil, modern ve mobil uygulamalara olan ihtiyaçlar da bir o kadar fazlalaşıyor. Yapılan araştırmalara göre mobil uygulamalara duyulan ihtiyaç bilgi teknolojileri departmanlarının sunabileceğinden 5 kat daha fazla artıyor. Pandemi etkisiyle beraber görülen ekonomik gerileme de işletmelerin bu ihtiyaçlarını karşılamasını bir o kadar zorlaştırıyor. Bu bilgiler ışığında dijital dönüşüm ihtiyacının arttığı hasıl olsa da geleneksel metotların bunlara cevap verebilmesi çok mümkün görünmüyor ve müşteri talepleri eski sistemlerin değişimlere yanıt verebileceğinden çok daha fazla artıyor. Ayrıca bir Gartner araştırmasına göre işletmelerin %85’i BT departmanına uygulama oluşturabilmek için yeterli kaynak bulmakta zorlanıyor.

Yakın gelecekte modern uygulamara dair öngörüler

Yakın gelecekte modern uygulamaları ele alacak olursak IDC’ye göre önümüzdeki 5 yıl içerisinde 500 milyondan fazla yeni uygulama geliştirilecek ve önümüzdeki 3 yıl içerisinde geliştirilen uygulamaların %65’i low code üzerine inşa edilecektir. 2023 yılı içerisinde düşük kodlu uygulamaların yaklaşık olarak 51 milyar dolarlık bir pazar payına ulaşacağı ön görülüyor. Buradan hareketle geleneksel uygulama geliştirme metotlarının zaman ve maliyet açısından ele alıp pandemi etkisiyle birlikte yeni nesil ve çevik uygulamalara olan ihtiyacın artmasıyla birlikte yukarıda belirttiğim etkenleri de düşünürsek gelecekte düşük kodlu uygulama geliştirme platformu olan Power Apps’in ne denli önemli bir pozisyon aldığı net bir şekilde görülüyor.

Microsoft’un Power Platform yatırımları ve odak noktalar

Microsoft BizApps içerisinde adeta göz bebeği olarak konumlandırdığı Power Platform ürünlerine son dönemlerde çok önemli yatırımlar yapıyor. 2020 yılı içerisinde Power Apps’in aktif kullanıcı sayısı %170 oranında arttı. Ek olarak ilgili yıl içerisinde 383 yeni özellik ekleyerek gücünü önemli ölçüde artırmış oldu. Ayrıca 2020 yılında satın aldığı Softomotive ile RPA süreçleri için ciddi bir adım attı. Bu yatırımlar neticesinde müşterilerin önemli oranlarda karlılığını artırdığını söylememiz çok da yanlış olmaz. Forrestera göre Power Platform müşterilerinin ilk üç yılında geliştirme maliyetlerinin %74 oranında azaldığı sonrasında ise %4,3 bandında bir gelir artışı ön görülüyor. Bu bilgiler doğrultusunda 6 aylık kullanımdan sonra ilk yatırım maliyetlerinin karşılanacağını öngörebiliriz.

Tüm geliştiriciler için Power Apps

Power Apps ortaya çıkış prensiplerinden biri olarak sadece profesyonel geliştiricelere yönelik değil, geliştirme deneyimi olmayan kişilerin de rahatlıkla uygulama geliştirebileceği bir platformdur. Örnek olarak ilk öğrenim seviyesinde öğretmen olan Brian Dang’den bahsebiliriz. 2016 yılının başlarında Brian Dang Microsoft Power Apps hakkında bilgi edindi ve herhangi bir kodlama deneyimi olmadan web ve mobil tabanlı uygulamalar geliştirebileceğini öğrendi. Akabinde Power Apps’i bağlı bulundu eğitim kurumunda kullanmaya başladı. İlk etapta öğrencilerinin devamsızlıklarını takip edebilen, geometri, matematik gibi sınavları mobil tabanlı olarak öğrencilerine sunabileceği uygulama serileriyle başlayan Dang şuan 8-bit adında bir sınıf kurdu ve öğrencileriyle birlikte Power Apps üzerinde uygulama geliştirme çalışmalarında bulunuyor. Bir diğer örnek ise satış temsilcisi olarak görev yapan Lisa Crosbie. Lisa Power Apps ile tanıştıktan iki gün sonra ilk uygulamasını geliştirdi. Bu uygulama temel olarak kurum içerisinde çalışan bilgilerini görüntülemek, düzenlemek ve oluşturmak üzerine kurulmuştu. Power Apps üzerinde çalışmlarına halen devam eden Lisa Microsoft iş uygulamaları MVP ünvanına layık görüldü.

Power Apps üzerinde geliştirilecek uygulama tiplerine makalenin başında değinmiştik. Bunları biraz detaylandıralım.

Powe Apps ile geliştirilebilen uygulama türleri

Canvas App

Canvas App ağırlıklı olarak sürükle bırak yöntemi ile birlikte özel geliştirmelerinizi yapabilmeniz için ek olarak tuval uygulamaları özelinde kullanabileceğiniz Fx dili ile kendi fonksiyonlarınızı yazabilme özelliğini barındırıyor. Mobil ve web  tabanlı uygulamalar geliştirebileceğiniz Canvas App Dynamics 365, Sap, Oracle, Twitter gibi yüzlerde standart connectorü barındırıyor. Ek olarak üçüncü kaynaklar tarafından ürünler için custom connectorlerle de bağlantı kurulabiliyor.

Model Driven App

Bir diğer uygulama tipi ise model-driven app. Model-driven app’de  low code veya no code olarak uygulama geliştirileceğiniz gibi temel olarak dataverse kaynaklı uygulama oluşturulabilen modeldir. Canvas App’den en temel farkı Microsoft dataverse içerisinde veri modeli olmadan model-driven app’in geliştirilemiyor oluşudur. Model-driven’da genel olarak panolar, formlar, grafikler ve custom görünümler eklenmesine odaklanılır. Dataverse üzerinde tanımlanmış olan tablolar arasındaki ilişkilerin tanımlanıyor olması gerekir.

Portal

Portaller ise Power Apps’in dışarıya açılan penceresi olarak düşünülebilir. Geliştirilen uygulamanın kendi ortamı haricindeki farklı kullanıcılarında ulaşabilmesine olanak sağlar. Bu uygulamaya ulaşan kullanıcılar dataverse üzerinde tanımlanmış olan verileri görebiliyor olması portalin odak noktalarından biridir.

Power Apps ile yapabilecekleriniz

Power Apps ile geliştirebileceğiniz uygulamaları mevcutta kulanmış olduğunuz ERP ve CRM ürünleri ile entegre edip kendi custom süreçlerinize özel  ürünler ortaya çıkarabilirsiniz. Birkaç örnek vermek gerekirse şunlardan bahsedebiliriz. Power Apps AI Builderi kullanarak kendi yapay zeka modelinizi oluşturup OCR ile belge okutup bunu kendi tasarladığınız uygulamaya göre kullanabilirsiniz, akabinde bu verileri arzu ettiğiniz kaynağa dilediğiniz şekilde gönderebilirsiniz. Yine AI ile image processing yapabilir bunu da hem depo hem de perakende sektöründe ürün tanımalara dair uygulamalar geliştirebilirsiniz. Power Apps barcode scanner ile birlikte stok girişlerinizi uygulama aracılığıyla tanıplayıp takibini yapabilirsiniz. Bu işlemleri yaparken el terminalleri ve custom yazılımlara ödenen maliyetler ve zamandan da bir hayli tasarruf edilebilirsiniz. Power Appsi yine bir diğer Power Platform ürünü olan Power Automate ile birlikte kullanıp kendi döküman yönetim sistemi uygulamalarınızı geliştirip dilediğiniz şekilde iş akışları oluşturabilirsiniz. Sahadaki ekipleriniz için uygulamalar geliştirip satışlarınızı, sahadaki organizasyonlarınızı anlık olarak canvas uygulamalar üzerinden CRM sistemlerinize entegre edebilirsiniz. Özellikle pandemi döneminde ortaya çıkan çalışanların sağlık durumlarını kontrol ve takip edebileceğiniz HR formları oluşturabilirsiniz. Üretim yapan işletmeler için yine sahadaki gerçek verilere istinaden üretim emirlerinizi oluşturabilir, bunları ERP sisteminize entegre edip gerçek stok takibinizi de yapabilirsiniz. Power Appsi Power BI ile birlikte kullanıp tasarladığınız raporları ve dashboardları geliştirdiğiniz uygulama içerisine çağırabilirsiniz. Ayrıca tedarik zincirine yönelik operasyonlarınızı da yönetebileceğiniz uygulamalar geliştirebilirsiniz.

Power Apps Lisanslama Yöntemleri

Power Apps lisanslamaya yönelik mevcutta 3 farklı yöntem vardır. Bunlara kısaca değinmek gerekirse:

Per App Plan

Per App Plan bir kullanıcının ilgili ortam içerisinde tek bir uygulamaya ulaşmasını sağlayan lisans türüdür. Mevcut opsiyonlar içerisinde maliyet açısından en uygun seçenek Per App Plandir. Bu lisans ile birlikte kullanıcı başına 250 AI Builder kredisi de dahildir. Standart ve custom connectorlerin kullanımına izin verir. Uygulama içerisinde kullanabileceğiniz Power Automate haklarına da ayrıca sahip olabilirsiniz. Ayrıca Dataverse üzerinde 50 MB database kapasitesi ve 400 MB file kapasitesine sahip olursunuz.

Per User Plan

Per User Plan ile ilgili ortam içerisinde tanımlanmış olan tüm uygulamalara erişim hakkına sahip olabilirsiniz. Bu lisans ile birlikte kullanıcı başına 500 AI Builder kredisi de dahildir. Standart ve custom connectorlerin kullanımına izin verir. Uygulama içerisinde kullanabileceğiniz Power Automate haklarına da ayrıca sahip olabilirsiniz. Ayrıca Dataverse üzerinde 250 MB database kapasitesi ve 2 GB file kapasitesine sahip olursunuz.

Per App Plan Pay As You Go

Power Apps, aylık ya da yıllık kiralama modelleri ile kullanıcı başına lisanslanır. Ek olarak kullanıcı başına Dataverse üzerinde 1 GB database kapasitesi ve 1 GB file kapasitesine sahip olursunuz.

Bize Ulaşın

Power Apps’i ücretsiz olarak denemek, soru, öneri ve düşünceleriniz için lütfen bize ulaşın.

Hüdaverdi Akça
Dynamics 365 İş Geliştirme Yöneticisi / Arena Bilgisayar

İlginizi Çekebilecek Makaleler:

Dynamics 365 Nedir? Temel Olarak Nasıl Lisanslanır?

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Kategoriler